Khi kiểm tra thấy nhiệt độ của khuôn đúc đã hạ xuống mức an toàn và hoàn toàn nguội hẳn, những người thợ lành nghề tại xưởng mới bắt đầu tiến hành công đoạn dỡ khuôn vô cùng quan trọng và đầy hồi hộp. Lớp vỏ đất sét dày dặn, pha trộn trấu và rơm rạ cùng khung sắt gia cố bên ngoài nay đã trở nên khô giòn sau quá trình nung nhiệt độ cao và rót đồng. Người thợ sử dụng các dụng cụ cầm tay chuyên dụng như búa nhỏ, đục đồng và thanh nạy để nhẹ nhàng gõ, tách từng mảng đất sét ra khỏi bề mặt của chiếc chuông đồng bên trong. Từng lớp đất vỡ vụn rơi ra, hé lộ dần những đường nét hoa văn phù điêu sắc sảo, bề mặt đồng sáng bóng màu cam đỏ hoặc ánh kim đặc trưng mang theo bao mồ hôi và tâm huyết của cả đội ngũ nghệ nhân trong suốt nhiều ngày làm việc miệt mài tại xưởng.

Công đoạn dỡ bỏ khuôn đất ngoài đòi hỏi sự khéo léo và tỉ mỉ cực cao của người thợ thủ công để không làm trầy xước hoặc tổn hại đến các chi tiết hoa văn nổi vô cùng tinh xảo vừa mới hình thành trên thân chuông. Sau khi đã gỡ sạch hoàn toàn phần vỏ khuôn bên ngoài, lớp lõi đất sét cứng chắc nằm ở phía bên trong lòng chuông cũng tiếp tục được đục phá và lấy ra một cách cẩn thận. Việc làm sạch phần lõi trong này đòi hỏi nhiều sức lực và sự kiên nhẫn vì đất sét đã bám rất chặt vào các khe rãnh nhỏ do áp lực nhiệt lớn trong lúc rót đồng lỏng. Khi toàn bộ phần đất sét cả trong lẫn ngoài được dỡ bỏ hoàn toàn, chiếc chuông đồng thô chính thức lộ diện hoàn chỉnh dưới ánh sáng tự nhiên của xưởng đúc, sẵn sàng bước sang bước làm sạch bề mặt và gia công nguội tiếp theo.

Khoảnh khắc chiếc chuông thô được dỡ bỏ hoàn toàn lớp khuôn đất sét luôn là thời điểm mang lại nhiều cảm xúc nhất cho cả người thợ lẫn những người có mặt tại xưởng đúc đồng truyền thống. Đó không chỉ là thành quả của lao động chân chính mà còn là sự minh chứng rõ nét cho tài hoa, kinh nghiệm và sự am hiểu tường tận về kỹ thuật đúc đồng lâu đời của cha ông ta. Mỗi chiếc chuông khi vừa dỡ khuôn mang một vẻ đẹp mộc mạc, uy nghiêm với các đường nét hoa văn sắc nét, chuẩn xác từng mm theo đúng bản vẽ kỹ thuật đã đề ra từ phần đầu tiên, tạo đà thuận lợi để chuyển giao sang các công đoạn hoàn thiện mỹ thuật đỉnh cao cuối cùng.

Mài giũa, làm sạch bề mặt và tinh chỉnh âm thanh chuông

Sau khi chiếc chuông đồng thô được tách ra khỏi hoàn toàn lớp khuôn đất sét và chuyển về khu vực gia công cơ khí của xưởng, bước tiếp theo mang tính chất hoàn thiện diện mạo mỹ thuật chính là công đoạn mài giũa và làm sạch bề mặt. Mặc dù quá trình làm khuôn và rót đồng đã được tính toán rất kỹ lưỡng, trên bề mặt chiếc chuông vẫn không thể tránh khỏi một số đường ba via nhỏ ở các đường ghép khuôn, lớp oxit đồng bám muội hoặc các chi tiết thừa từ phễu rót chưa được loại bỏ hoàn toàn. Những người thợ thủ công lành nghề sẽ sử dụng các dụng cụ cầm tay chuyên dụng như máy mài góc, dũa sắt mịn, giấy nhám cùng các loại đá mài chuyên biệt để tỉ mẩn mài nhẵn từng góc cạnh, làm sạch các đường nét hoa văn chữ viết nổi sao cho thật sắc nét, thanh thoát và đạt độ hoàn mỹ cao nhất.

Bên cạnh việc làm sạch và đánh bóng phần thân ngoài, công đoạn tinh chỉnh âm thanh chuông hay còn gọi là thử tiếng chuông đóng vai trò vô cùng quan trọng, quyết định trực tiếp đến giá trị tâm linh và nghệ thuật của sản phẩm. Khi chiếc chuông đã được mài giũa nhẵn nhụi, nghệ nhân trưởng nhóm sẽ dùng một chiếc vồ gỗ bọc da mềm để gõ nhẹ vào các vị trí khác nhau trên thân chuông nhằm kiểm tra độ vang, độ ngân và tần số âm thanh phát ra. Một chiếc chuông đồng truyền thống đạt chuẩn chất lượng phải phát ra âm thanh trầm hùng, vang xa, ngân dài uy nghiêm mà không bị rè hay đục tiếng. Nếu phát hiện thấy âm thanh chưa đạt độ chuẩn xác mong muốn, người thợ sẽ tiến hành căn chỉnh độ dày mỏng của thành chuông phía bên trong thông qua các phương pháp gia công tinh vi với sự hỗ trợ của kinh nghiệm đôi tai nhạy bén lâu năm.

Sau khi đã hoàn tất việc tinh chỉnh âm thanh và làm sạch bề mặt thô, chiếc chuông đồng tiếp tục được đưa đi rửa sạch bằng nước kết hợp với các dung dịch tẩy rửa chuyên dụng nhằm loại bỏ hoàn toàn bụi đồng, dầu mỡ hay tạp chất còn sót lại trong quá trình mài giũa. Tiếp theo, chuông được sấy khô hoàn toàn và chuẩn bị bước vào công đoạn tạo màu cổ kính hoặc phủ lớp bảo vệ chống oxy hóa để giữ gìn vẻ đẹp bền bỉ theo thời gian. Sự kết hợp hoàn hảo giữa kỹ thuật gọt giũa cơ khí chính xác và nghệ thuật cảm âm tinh tế của người thợ đúc đã thổi hồn vào khối kim loại vô tri, biến nó thành một pháp khí linh thiêng mang đậm giá trị văn hóa truyền thống.

Hotline tư vấn chuyên sâu: 0963.523.786 – 0965.484.755.

Trụ sở chính: Làng nghề Lộng Thượng – Đại Đồng – Văn Lâm – Hưng Yên.

Hệ thống Showroom: Các showroom của Thành Phát tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh.

Website: dodongthanhphat.com – Cập nhật nhanh nhất các mẫu mã và chương trình ưu đãi mới nhất.

Kết thúc Phần 4

Như vậy, Phần 4 của quy trình đúc chuông đồng thủ công với các công đoạn dỡ khuôn, mài giũa bề mặt và tinh chỉnh âm thanh kỳ công đã chính thức khép lại. Kính mời quý khách tiếp tục theo dõi các phần tiếp theo để khám phá công đoạn chạm khảm, phủ màu cổ kính và bàn giao chiếc chuông hoàn mỹ đến tay khách hàng.